w

Badacze śledzili 250 tys. osób przez 14 lat. Przy piwie i mocnym alkoholu nerki chorowały częściej

Trzy kufle piwa wznoszone do toastu
Fot. Benreis, CC BY SA 4.0, Wikimedia Commons

Piątkowe piwo po pracy, dwa w sobotę przy meczu, a na imieninach kilka kieliszków wódki. Brzmi znajomo? Brytyjscy naukowcy sprawdzili, co taki rytm robi z nerkami. W badaniu ponad 250 tys. dorosłych osoby, które piły najwięcej mocnych alkoholi, o 25,5 proc. częściej doznawały ostrego uszkodzenia nerek. Przy piwie ryzyko rosło o 14,8 proc. Przy winie takiego związku nie znaleziono. 🍺

📌 W skrócie

  • 📊 Naukowcy z Anglia Ruskin University śledzili 250 791 osób pijących alkohol przez średnio 14 lat.
  • 🥃 Najwięcej pijący mocne alkohole mieli o 25,5 proc. wyższe ryzyko ostrego uszkodzenia nerek, piwosze o 14,8 proc.
  • 🍷 Przy czerwonym i białym winie nie znaleziono istotnego związku, ale powyżej 14 brytyjskich jednostek tygodniowo ryzyko rosło przy każdym trunku.
  • 🇵🇱 W Polsce piwo i wyroby spirytusowe to ponad 92 proc. wypijanego alkoholu.

Co dokładnie sprawdzili badacze?

Badanie przeprowadził zespół z Anglia Ruskin University w Cambridge, a wyniki ukazały się w czasopiśmie „Scientific Reports”. Uczelnia przedstawiła je szerzej 17 listopada 2026 roku. Naukowcy wykorzystali dane z UK Biobank, ogromnej brytyjskiej bazy, w której dorośli od lat oddają próbki krwi i opisują swoje nawyki.

Pod lupę trafiło 250 791 osób, które w chwili rozpoczęcia badania piły alkohol. Obserwowano je średnio przez 14 lat. W tym czasie u 10 335 z nich rozpoznano ostre uszkodzenie nerek. To stan, w którym nerki nagle, w ciągu godzin albo dni, przestają sprawnie oczyszczać krew.

Uczestników podzielono na trzy grupy według tego, ile pili piwa, mocnych alkoholi, czerwonego i białego wina. Grupy pijące więcej porównano z tymi, które piły najmniej. Wynik uwzględniał choroby wątroby oraz wiele innych czynników zdrowotnych i związanych ze stylem życia.

Ile trzeba wypić, żeby ryzyko rosło?

Brytyjczycy liczą alkohol w jednostkach. Jedna to 8 gramów czystego alkoholu. Żeby wyniki były czytelne, przeliczyliśmy je na polskie realia: półlitrowe piwo o mocy 5 proc. to ok. 20 g alkoholu, a kieliszek wódki 50 ml to ok. 16 g.

📋 Ryzyko ostrego uszkodzenia nerek w badaniu ARU

Mocne alkohole, ok. 1,4 kieliszka tygodnioworyzyko wyższe o 8,1 proc.
Mocne alkohole, ok. 4,4 kieliszka tygodnioworyzyko wyższe o 25,5 proc.
Piwo, ok. 2,8 półlitrowego tygodnioworyzyko wyższe o 5,7 proc.
Piwo, ok. 9,6 półlitrowego tygodnioworyzyko wyższe o 14,8 proc.
Czerwone i białe winobrak istotnego związku

Porównanie z osobami pijącymi najmniej danego trunku. Przeliczenia na piwo 0,5 l (5 proc.) i kieliszek wódki 50 ml: redakcja sztosowe.pl. Źródło: Anglia Ruskin University, Scientific Reports, 2026

Wniosek jest prosty: przy mocnych alkoholach ryzyko rosło szybciej niż przy piwie. Już kilka kieliszków w tygodniu wiązało się z wyraźnie częstszymi kłopotami z nerkami.

Dlaczego wino wypadło inaczej?

W całej grupie nie wykryto istotnego związku między piciem czerwonego lub białego wina a ostrym uszkodzeniem nerek. Osoby, które piły więcej wina, miały nawet niższe poziomy wskaźników stanu zapalnego we krwi, czyli białka CRP i neutrofili. U pijących dużo piwa i mocnych alkoholi te wskaźniki były wyższe.

To jednak nie jest przepustka do picia wina bez ograniczeń. Badacze zauważyli, że powyżej 14 brytyjskich jednostek tygodniowo, czyli ok. 112 g czystego alkoholu, ryzyko rosło przy każdym rodzaju trunku, także przy winie. To mniej więcej 5 do 6 półlitrowych piw albo 7 kieliszków wódki na cały tydzień.

Trzeba też pamiętać, że osoby wybierające wino często żyją inaczej niż miłośnicy piwa czy wódki: inaczej się odżywiają, więcej się ruszają, mają inne dochody. Badanie było obserwacyjne, więc pokazuje związek, a nie dowodzi, że to sam trunek uszkadza nerki.

Co mówi autor badania?

Główny autor, dr Rudolph Schutte, profesor nadzwyczajny epidemiologii sercowo-naczyniowej w Anglia Ruskin University, podkreśla w komunikacie uczelni, że ostre uszkodzenie nerek to poważny stan, który może prowadzić do przewlekłej choroby nerek, niewydolności tego narządu i wyższego ryzyka przedwczesnej śmierci.

Jego zdaniem dotąd zakładano, że alkohol szkodzi nerkom głównie przez wątrobę. „Nasze badanie sugeruje, że mocne alkohole i piwo mogą bezpośrednio przyczyniać się do uszkodzenia nerek poprzez procesy zapalne” mówi naukowiec. Dodaje, że to jedno z największych badań tego typu, a jego wyniki potwierdzają na poziomie całej populacji to, co wcześniej obserwowano w laboratoriach.

Co to oznacza dla Polaków?

Dla nas ten wynik ma szczególne znaczenie. Według danych GUS opracowanych przez Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom w 2024 roku statystyczny mieszkaniec Polski wypił 8,8 litra czystego alkoholu. Aż 53,9 proc. tej ilości przypadało na piwo, a 38,8 proc. na wódkę i inne wyroby spirytusowe. Wino to tylko 7,4 proc. Innymi słowy, Polacy piją głównie to, co w brytyjskim badaniu wypadło najgorzej.

Dobra wiadomość jest taka, że od trzech lat spożycie w Polsce spada, głównie dlatego, że pijemy mniej piwa. Jeśli zastanawiasz się, jak organizm reaguje na przerwę od alkoholu, przeczytaj, co się dzieje po miesiącu bez alkoholu.

Kilka praktycznych wniosków:

  • 🥃 Licz kieliszki, nie tylko imprezy. W badaniu już ok. 4 kieliszki mocnego alkoholu tygodniowo wiązały się z ryzykiem wyższym o jedną czwartą.
  • 💧 Pij wodę między drinkami. Alkohol odwadnia, a odwodnienie to jeden z czynników, które obciążają nerki.
  • 📅 Rób dni bez alkoholu. Im mniej jednostek w tygodniu, tym niższe ryzyko, niezależnie od trunku.
  • 🩺 Badaj nerki. Kreatynina we krwi i badanie ogólne moczu to proste i tanie badania, o które możesz zapytać lekarza rodzinnego.

Ostre uszkodzenie nerek nie zawsze daje wyraźne objawy. Brytyjska służba zdrowia NHS wymienia wśród sygnałów ostrzegawczych m.in. oddawanie znacznie mniejszej ilości moczu niż zwykle, nudności i wymioty, oznaki odwodnienia, senność oraz splątanie. Takie objawy wymagają pilnego kontaktu z lekarzem. Po ciężkiej imprezie, gdy dokucza kac, warto też wiedzieć, co naprawdę pomaga, a co jest mitem.

Szczegóły badania opisuje komunikat Anglia Ruskin University.

Uwaga: artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem.

A Wy po co sięgacie częściej: po piwo, wino czy coś mocniejszego?

Napisane przez Anna Kocur

Anna Kocur, redaktorka i dziennikarka specjalizująca się w tematyce zdrowia, snu i zdrowego stylu życia. Od lat przystępnie tłumaczy wyniki badań i zalecenia ekspertów, dbając o to, by treści na Sztosowe.pl były rzetelne, aktualne i praktyczne. Najchętniej pisze o profilaktyce, dobrych nawykach, diecie oraz higienie snu i regeneracji. Wierzy, że największą różnicę robią małe, codzienne zmiany. Prywatnie miłośniczka porannych spacerów i dobrej książki przed snem. Uwaga: artykuły mają charakter informacyjny i nie zastępują porady lekarskiej.

Oferty partnerów

Reklama
Reklama
Reklama