Redakcja Sztosowe
Między Chinami a Nepalem od lat trwał spór o to, ile faktycznie mierzy najwyższy szczyt świata, czyli Mount Everest. Okazuje się, że konflikt został ostatecznie rozstrzygnięty – a wynik może zaskoczyć niejedną osobę.
Znamy bowiem nowe, wspólne obliczenia obu państw. Wynika z nich jednoznacznie, że dotychczas obie strony się myliły, a szczyt jest jeszcze wyższy, niż zakładano. Oznacza to, że himalaiści wspinali się jeszcze wyżej, niż przypuszczaliśmy!
Poznaj aktualną wysokość Mount Everest i dowiedz się, jak to możliwe, że jest inna niż w starych podręcznikach. W tym artykule znajdziesz także odpowiedź na pytanie, dlaczego najwyższy szczyt świata wciąż rośnie oraz zestaw ciekawostek, które warto znać.
Ile mierzy Mount Everest? Aktualna wysokość najwyższego szczytu świata
Najkrótsza odpowiedź brzmi: Mount Everest mierzy 8848,86 m n.p.m. To oficjalna wysokość ogłoszona 8 grudnia 2020 roku wspólnie przez Nepal i Chiny. Wcześniej oba kraje posługiwały się różnymi liczbami, co przez dziesięciolecia było źródłem nieporozumień.
Najwyższy szczyt – dotychczasowe pomiary
Kwestia faktycznej wysokości szczytu była dość sporna. Chiny miały swój własny pomiar, Nepal podobnie. Oba znacząco się od siebie różniły – o ponad 3,5 metra, co było realnym powodem napięć pomiędzy obydwoma krajami.
Badacze z Nepalu bazowali na obliczeniach z 1954 roku, które wskazywały, że najwyższy szczyt na świecie ma 8848 m n.p.m. Wyliczenia obejmowały również czapę śnieżną zalegającą na wierzchołku. Pomiary wykonał wtedy Survey of India.
Chińczycy wykonali swój pomiar w 2005 roku. Wynikało z niego, że Mount Everest jest 3,7 metra niższy niż w obliczeniach uznawanych przez władze Nepalu – miał mierzyć 8844,43 m. Różnica brała się stąd, że Chiny podawały wysokość skały, a nie śniegu zalegającego na szczycie.
Najwyższy szczyt świata – rozstrzygnięcie konfliktu
Sposobem na rozwiązanie konfliktu okazała się wspólna wyprawa geodetów z Chin oraz Nepalu. Razem dokonali oni niezwykłego i zaskakującego pomiaru, którego wynik miały zaakceptować obie strony.
Po dokonaniu specjalistycznych badań ustalono, że oficjalna wysokość szczytu to 8848,86 metra. Liczba ta jest uznawana przez oba państwa, ponieważ stanowi wynik ich wspólnej pracy – w jej trakcie zespoły mogły wzajemnie kontrolować swoją rzetelność.
Najwyższy szczyt jest wyższy o 86 centymetrów w porównaniu do dotychczasowych założeń Nepalczyków. Tak duża różnica wzbudziła niemałe emocje wśród himalaistów oraz osób interesujących się ekstremalnymi sportami w górach.
W jaki sposób dokonano nowego pomiaru
Aby osiągnąć jak największą dokładność, badacze korzystali z Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej (GNSS) oraz… trygonometrii! Okazuje się, że matematyka ze szkolnej ławki ma znacznie szersze zastosowanie, niż mogłoby się wydawać.
Najpierw uczestnicy wyprawy wspięli się na szczyt, gdzie umieścili antenę nadającą sygnał GPS. Następnie geodeci pracujący na specjalnie przygotowanych stacjach wokół szczytu zmierzyli odległość łączącą sześć wskazanych punktów z anteną.
Dzięki temu możliwe było utworzenie co najmniej sześciu trójkątów i wyliczenie ich wysokości. To pozwoliło na maksymalnie dokładne oszacowanie wysokości góry.
Skąd nowy pomiar
Najwyższy szczyt został ponownie zmierzony, ponieważ nepalski rząd czuł wyraźną presję ze strony Chin. Chińczycy starali się bowiem o to, by to ich pomiary zostały uznane za rzetelne i faktycznie obowiązujące.
Do badań postanowiono wykorzystać okres pandemii koronawirusa. W jej trakcie szczyt był zamknięty dla zwiedzających – i choć mogłoby się wydawać, że turysci nie są przeszkodą w pomiarach, było wręcz odwrotnie.
Mount Everest jest na tyle obleganą turystycznie górą, że przed samym szczytem notorycznie tworzą się zatory i kolejki. Choć kilkanaście lat temu było to niewyobrażalne, dziś przygotowany szlak jest na tyle przyjazny, że coraz więcej osób może dopisać zdobycie tej góry do swoich sukcesów.
Jakie znaczenie ma nowy pomiar
Warto pamiętać, że K2, czyli drugi najwyższy szczyt świata, jest niższy od Mount Everest o ponad 200 metrów. Obecny pomiar – i kilka kolejnych, które mogłyby zostać wykonane – najprawdopodobniej nie zmieni w tej kwestii nic, ponieważ różnica między szczytami jest dość spora.
Badacze zwracają też uwagę, że taki pomiar nie ma stałego charakteru. Himalaje, czyli pasmo górskie, w którego skład wchodzi Mount Everest, wciąż się wypiętrzają.
Czy Mount Everest naprawdę jest najwyższą górą świata?
To zależy, jak liczymy. Mount Everest jest najwyższym szczytem, jeśli wysokość mierzymy nad poziomem morza – i to właśnie ten sposób uznajemy na co dzień. Istnieją jednak inne, równie ciekawe rankingi:
- Najwyższy nad poziomem morza: Mount Everest (8848,86 m n.p.m.).
- Najwyższy mierzony od podstawy: Mauna Kea na Hawajach – większa część tej góry kryje się pod wodą, a od podstawy na dnie oceanu po szczyt mierzy ona ponad 10 000 metrów.
- Najdalej od środka Ziemi: Chimborazo w Ekwadorze – dzięki temu, że nasza planeta jest spłaszczona na biegunach i „rozdęta” na równiku, to właśnie ten szczyt jest najbardziej oddalony od centrum Ziemi.
Mimo tych ciekawostek to właśnie Everest pozostaje synonimem najwyższej góry świata – i marzeniem większości wspinaczy.
Dlaczego Mount Everest wciąż rośnie?
Wysokość Mount Everest nie jest dana raz na zawsze. Pasmo Himalajów powstało w wyniku zderzenia płyty indyjskiej z eurazjatycką, które wciąż na siebie nachodzą. To powolne, ale nieustanne wypiętrzanie sprawia, że szczyt rośnie nawet o kilka milimetrów rocznie.
Na wysokość wpływają też gwałtowne zjawiska. Silne trzęsienia ziemi – jak to z 2015 roku w Nepalu – potrafią w jednej chwili nieznacznie obniżyć lub przesunąć szczyt. Wieloletnie procesy geologiczne to z kolei jeden z powodów, dla których co kilkadziesiąt lat warto Everest mierzyć od nowa.
Co ciekawe, te same siły, które podnoszą góry, współgrają z klimatem. Topniejące lodowce – będące skutkiem globalnego ocieplenia – zmieniają wygląd himalajskich szczytów i wpływają na warunki panujące na trasach wspinaczkowych.
Mount Everest – ciekawostki, które warto znać
- Leży na granicy Nepalu i Chin (Tybetu), dlatego można go zdobywać z dwóch stron.
- Po raz pierwszy zdobyli go Edmund Hillary i Tenzing Norgay 29 maja 1953 roku.
- Nepalczycy nazywają górę Sagarmatha, a Tybetańczycy – Czomolungma, czyli „Matka Bogini Świata”.
- Powyżej 8000 m n.p.m. rozciąga się tzw. strefa śmierci – ilość tlenu jest tam zbyt mała, by człowiek mógł długo przebywać bez wspomagania.
- Podczas prób zdobycia szczytu życie straciło ponad 300 osób – wielu śmiałków wciąż spoczywa na zboczach góry.
- Wbrew pozorom największym zagrożeniem nie jest sama wysokość, lecz nagłe załamania pogody, lawiny i niedotlenienie.
Jeśli fascynują Cię rekordy natury, zajrzyj także do tekstu o tym, jak największe drzewo na świecie walczy o przetrwanie, oraz sprawdź, dlaczego himalajskie lodowce mają ogromne znaczenie dla światowych zasobów wody pitnej.
Najczęstsze pytania o Mount Everest (FAQ)
Ile mierzy Mount Everest?
Oficjalna wysokość to 8848,86 m n.p.m. – potwierdzona wspólnie przez Nepal i Chiny w grudniu 2020 roku.
Gdzie leży Mount Everest?
Na granicy Nepalu i Chin (Tybetu), w środkowej części Himalajów.
Kto pierwszy zdobył Mount Everest?
Edmund Hillary z Nowej Zelandii i Szerpa Tenzing Norgay, 29 maja 1953 roku.
Czy Mount Everest wciąż rośnie?
Tak – wskutek ruchu płyt tektonicznych szczyt wypiętrza się o kilka milimetrów rocznie, choć trzęsienia ziemi mogą ten proces chwilowo zaburzyć.
