w

Starship od piątku krąży wokół Ziemi. Dziś o 22:20 SpaceX spróbuje złapać go wieżą w Teksasie

Rakieta SpaceX Starship na stanowisku startowym w Starbase w Teksasie
Starship przed piątym lotem testowym. Fot. Steve Jurvetson, CC BY 2.0, Wikimedia Commons

Sobotni wieczór spędzicie przed telewizorem? Warto mieć pod ręką także telefon, bo w Teksasie odbędzie się jeden z najtrudniejszych manewrów w historii lotów kosmicznych. Statek Starship, który od piątkowej nocy krąży wokół Ziemi, ma wrócić do Teksasu i zostać złapany przez wieżę startową. Według planu SpaceX stanie się to dziś około 22:20 czasu polskiego, a całość można obejrzeć na żywo w internecie. 🚀

📌 W skrócie

  • 🛰️ Starship wystartował w piątek o 23:47 czasu polskiego i po 26 minutach wszedł na orbitę na wysokości około 275 km.
  • ❌ Dopalacz Super Heavy nie wrócił do wieży. SpaceX odwołał próbę i posadził go na wodzie w Zatoce Meksykańskiej.
  • 🕙 Statek ma okrążyć Ziemię 14 razy, a jego złapanie zaplanowano na sobotę około 22:20 naszego czasu.
  • 📺 Transmisję prowadzi SpaceX na swojej stronie i w serwisie X.

Co wydarzyło się w piątek w nocy?

Lot numer 15 wystartował 13 listopada o 22:47 czasu uniwersalnego, czyli o 23:47 w Polsce, ze Starbase w południowym Teksasie. To wtedy najmocniejsza rakieta świata po raz kolejny oderwała się od ziemi. Na pokładzie statku Ship 42 leciało 26 satelitów internetowych Starlink nowej generacji.

Pierwsza część misji przyniosła rozczarowanie. Dopalacz Super Heavy, oznaczony numerem 22, miał po około sześciu minutach wrócić na stanowisko i zostać złapany przez mechaniczne ramiona wieży, nazywane przez fanów pałeczkami. SpaceX odwołał jednak tę próbę i skierował go na kontrolowane wodowanie w Zatoce Meksykańskiej. Firma nie podała jeszcze przyczyny. Rzecznik SpaceX Dan Huot zapowiedział, że zespół przeanalizuje dane.

Za to sam statek spisał się bez zarzutu. Około 26 minut po starcie znalazł się na niskiej orbicie, na wysokości mniej więcej 275 km. Dan Huot ogłosił na transmisji, że wejście na orbitę przebiegło zgodnie z planem i Starship po raz drugi w historii krąży wokół Ziemi. Nazwał to wspaniałą chwilą.

Po co statek krąży ponad 20 godzin?

Poprzednie loty Starshipa trwały zwykle około godziny. Tym razem SpaceX zaplanował misję trwającą prawie 22,5 godziny i 14 okrążeń Ziemi. To test, który ma pokazać, czy pojazd przetrwa dłuższy pobyt w kosmosie i czy da się go potem bezpiecznie sprowadzić na Ziemię.

Po wejściu na orbitę statek przez około 40 minut wypuszczał satelity Starlink. Trzy z nich mają kamery skierowane na Starshipa. Inżynierowie chcą w ten sposób z bliska obejrzeć osłonę termiczną, która podczas powrotu musi wytrzymać ogromne temperatury.

Lot ma też kilka punktów kontrolnych. Na każdym z nich zespół decyduje, czy statek może kontynuować misję. Ostatni wypada wieczorem nad Hawajami. Jeśli coś będzie nie tak, SpaceX może sprowadzić statek wcześniej i posadzić go na wodzie na Pacyfiku. Powrót do Teksasu i złapanie wieżą nastąpią tylko wtedy, gdy wszystkie systemy będą sprawne.

O której oglądać powrót Starshipa?

Najważniejsze momenty przypadną na sobotni wieczór. Poniżej orientacyjne godziny w czasie polskim, wyliczone z planu lotu. SpaceX może je jeszcze przesunąć.

🕙 Powrót Starshipa, sobota 14 listopada (czas polski)

GodzinaCo się dzieje
ok. 20:29ostatnia kontrola nad Hawajami, decyzja o powrocie do Teksasu
ok. 21:23krótki zapłon silnika, statek zaczyna schodzić z orbity
ok. 21:58wejście w atmosferę, najgorętsza faza lotu
ok. 22:19zapłon silników do lądowania
ok. 22:20próba złapania statku przez wieżę w Starbase

Transmisję na żywo SpaceX zwykle uruchamia z wyprzedzeniem na swojej stronie oraz na profilu firmy w serwisie X. Nie trzeba niczego instalować, wystarczy przeglądarka. Złapania nie zobaczymy na niebie nad Polską, ale relacja z kamer na wieży powinna pokazać je z bliska.

Dlaczego złapanie wieżą jest tak ważne?

Starship ma być pojazdem w pełni wielokrotnego użytku. Zamiast lądować na nogach albo spadać do oceanu, oba stopnie mają wracać prosto na stanowisko, z którego wystartowały. Dzięki temu po krótkim przeglądzie mogłyby polecieć ponownie, a koszt jednego startu spadłby wielokrotnie.

Ten lot był pomyślany jako pierwsza próba złapania obu stopni w trakcie jednej misji. Dopalacz tym razem nie wrócił, więc cała uwaga skupia się na statku. Udany powrót z orbity i złapanie byłyby ogromnym krokiem także dla NASA, która chce wykorzystać Starshipa jako lądownik w programie powrotu ludzi na Księżyc. Pisaliśmy niedawno, że NASA przeznaczyła 10 mld dolarów na bazę na Księżycu, a SpaceX jest jedną z firm, które walczą o te misje.

Poprzedni lot, z 28 września, również dotarł na orbitę, choć jeden z trzech silników próżniowych statku się wyłączył i misję skrócono. Zakończył się wodowaniem na Pacyfiku. O tym, jak wyglądały przygotowania do obecnej misji, pisaliśmy w tekście o piątkowym starcie Starshipa.

Co dalej z programem Starship?

SpaceX nie ukrywa wielkich planów. Według informacji podawanych przez firmę i Elona Muska, Starship ma w przyszłości wynosić na orbitę nową sieć satelitów Starlink, a liczba startów ma rosnąć z roku na rok. Kluczem do tego jest właśnie szybkie odzyskiwanie rakiet.

Dlatego sobotni wieczór może być przełomowy. Jeśli wieża złapie statek wracający z orbity, SpaceX będzie o krok bliżej rakiety, która lata jak samolot: start, lądowanie, tankowanie i kolejny lot. Jeśli się nie uda, dane z 14 okrążeń i tak będą bezcenne przed kolejnymi próbami.

Więcej informacji o misji podaje serwis Space.com.

Będziecie oglądać dziś wieczorem? Myślicie, że tym razem wieża złapie Starshipa? 👇

Napisane przez Maria Konopka

Maria Konopka pisze na sztosowe.pl o zdrowym odżywianiu, nauce i historii. Z wykształcenia związana z dietetyką i zdrowiem publicznym, dlatego w jej tekstach znajdziesz przepisy z wartościami odżywczymi, porównania produktów i wyjaśnienia, jak styl życia wpływa na zdrowie. Coraz częściej sięga też po historię i niezwykłe miejsca: opisuje dawne kopalnie, zatopione skarby i odkrycia, które zmieniają spojrzenie na przeszłość.