Nowotwory

Badania przesiewowe, które ratują życie

Wiele nowotworów wykrytych wcześnie daje się skutecznie leczyć, dlatego tak ważne są badania przesiewowe. Mammografia pozwala wykryć zmianę w piersi na długo przed tym, zanim da się ją wyczuć palcami. Kto może zrobić ją bezpłatnie, wyjaśniamy w tekście o mammografii na NFZ i samobadaniu piersi. Kolonoskopia z kolei nie tylko wykrywa raka jelita grubego, ale pozwala usunąć polipy, zanim staną się groźne. Sprawdź, kiedy zrobić kolonoskopię przesiewową.

Nowotwory, które długo nie dają objawów

Rak trzustki i rak jajnika nazywane są cichymi zabójcami, bo pierwsze sygnały są niecharakterystyczne: wzdęcia, uczucie pełności, utrata apetytu, ból pleców. Opisujemy je w tekstach o objawach raka trzustki i o raku jajnika i jego czynnikach ryzyka. Uporczywe dolegliwości trwające kilka tygodni zawsze warto skonsultować z lekarzem.

Czerniak i ochrona skóry

Czerniak to najgroźniejszy nowotwór skóry. Do oceny znamion służy zasada ABCDE: asymetria, nieregularne brzegi, różne kolory, średnica powyżej kilku milimetrów i zmiany w czasie. Szczegóły znajdziesz w poradniku o tym, jak rozpoznać groźne znamię. Najlepszą profilaktyką jest unikanie oparzeń słonecznych i regularne oglądanie skóry.

Jak zmniejszyć ryzyko zachorowania

Nie na wszystkie czynniki mamy wpływ, ale wiele zależy od stylu życia. Rzucenie palenia, ograniczenie alkoholu, utrzymanie prawidłowej masy ciała, aktywność fizyczna i dieta bogata w warzywa realnie obniżają ryzyko kilku popularnych nowotworów. Ważne są też szczepienia przeciw HPV i WZW typu B oraz udział w bezpłatnych programach profilaktycznych.

Najczęstsze pytania

Czy istnieje jedno badanie krwi wykrywające raka?

Trwają badania nad testami wykrywającymi wiele nowotworów jednocześnie, ale na razie nie zastępują one mammografii, cytologii ani kolonoskopii. Więcej o tym piszemy w tekście o teście krwi na ponad 50 nowotworów.

Jakie czynniki najbardziej zwiększają ryzyko raka?

Do najważniejszych należą palenie tytoniu, alkohol, otyłość, brak ruchu, nadmierna ekspozycja na słońce i obciążenia rodzinne. Na większość z nich mamy realny wpływ.