Nawóz z bananów: jak go zrobić i do jakich roślin stosować

Nawóz z bananów to przede wszystkim źródło potasu, którego najbardziej potrzebują rośliny kwitnące i owocujące: pomidory, papryka, truskawki, róże, pelargonie i storczyki. Najszybciej zrobisz go jako wyciąg: 1 do 2 pokrojone skórki zalej litrem wody, odstaw na 24 do 48 godzin, odcedź, rozcieńcz 1:1 i podlewaj co 2 do 3 tygodnie od marca do września. To nawóz łagodny i niepełny: azotu w skórce jest bardzo mało, więc nie zastąpi nawożenia roślin liściastych.

Poniżej masz porównanie pięciu metod w jednej tabeli, wyliczenie, ile potasu daje jedna skórka, listę roślin, którym nawóz ze skórek banana pomaga, oraz błędy, przez które w doniczce pojawiają się pleśń i muszki.

Ile potasu jest w skórce banana

Potas to składnik, którego w skórce jest zdecydowanie najwięcej. W często cytowanej analizie Anhwange i współpracowników z 2009 roku sucha skórka banana zawierała 78 mg potasu w gramie, czyli prawie 8 procent masy. Inne badania podają niższe wartości, bo skład zależy od odmiany i dojrzałości owocu.

Świeża skórka to jednak w około 85 procentach woda. Skórka średniego banana waży około 40 do 60 g, po wysuszeniu zostaje z niej kilka gramów, a w nich mniej więcej od 0,3 do 0,7 g potasu. Dla porównania sam miąższ średniego banana ma około 420 mg potasu (dane USDA). Wniosek praktyczny: jedna skórka to porządna, ale jednorazowa dawka dla doniczki, a nie zapas na cały sezon.

Pozostałe składniki występują w znacznie mniejszych ilościach: fosfor, wapń, magnez, siarka, mangan i żelazo. Azotu jest około 1 procenta suchej masy albo mniej, a ten, który jest, uwalnia się dopiero podczas rozkładu skórki. Dlatego monstera, zielistka, sałata czy kapusta, które rosną głównie w liście, potrzebują jeszcze innego nawozu.

Potas odpowiada w roślinie za gospodarkę wodną, transport cukrów, zawiązywanie kwiatów i dojrzewanie owoców. Jego niedobór rozpoznasz po brązowych, zasychających brzegach starszych liści, słabym kwitnieniu i drobnych, nierówno dojrzewających owocach. U pomidorów objawem bywa zielona, twarda piętka przy szypułce.

Jak zrobić nawóz z bananów: 5 metod w skrócie

Proporcje i terminy według typowych zaleceń ogrodniczych. W sezonie spoczynku (od października do lutego) roślin domowych nie nawozimy.

Wyciąg wodny do kwiatów doniczkowych

1. Opłucz skórkę pod bieżącą wodą (banany po zbiorze zabezpiecza się środkami grzybobójczymi) i pokrój ją na drobne kawałki.
2. Wrzuć do litrowego słoika i zalej letnią wodą. Przykryj i odstaw na 24 do 48 godzin.
3. Odcedź. Skórki wyrzuć na kompost albo zakop w ogrodzie.
4. Rozcieńcz wyciąg wodą w proporcji 1:1 (dla storczyków 1:3) i podlej nim wilgotną ziemię.

Do wody przechodzi tylko część potasu ze skórki, dlatego wyciąg działa łagodnie i trudno nim roślinę przenawozić. Skórka pokrojona drobno albo wcześniej zamrożona oddaje składniki szybciej. Płyn zużyj w ciągu 2 do 3 dni: dłużej stojący zaczyna fermentować i kwaśno pachnieć.

Suszony proszek ze skórek

Skórki susz w piekarniku w 80 do 100°C przez 2 do 3 godziny (z uchylonymi drzwiczkami) albo kilka dni na kaloryferze, aż staną się czarne i kruche. Zmiel je w młynku do kawy lub blenderze. Łyżeczkę proszku wymieszaj z wierzchnią warstwą ziemi w doniczce o średnicy 15 do 20 cm, przy krzewie w ogrodzie użyj garści. To najwygodniejsza forma, gdy masz kilka skórek tygodniowo: w szczelnym słoiku proszek nie pleśnieje i nie przyciąga owadów.

Skórki zakopane przy roślinie

Pokrój skórkę na kawałki o boku 1 do 2 cm i zakop na głębokość 10 do 15 cm, około 10 cm od łodygi. Przy sadzeniu pomidorów i papryki możesz dać 1 do 2 pokrojone skórki na dno dołka. Nigdy nie zostawiaj ich na powierzchni: wysychają, pleśnieją i ściągają muchy, osy i gryzonie. W tunelu foliowym z pomidorami wystarczą 2 do 3 takie dawki w sezonie.

Kompost i gnojówka na działce

W ogrodzie najrozsądniej wrzucać skórki do kompostownika. Rozdrobnione rozkładają się w kilka tygodni i trafiają na grządki razem z resztą kompostu, który ma już więcej azotu. Jeśli płacisz mniej za śmieci dzięki kompostowaniu, zobacz, jak gminy sprawdzają kompostowniki.

Gnojówka ze skórek fermentowana przez dwa tygodnie jest mocniejsza od wyciągu, ale pachnie podobnie jak gnojówka z pokrzywy. Rób ją w beczce z dala od domu, mieszaj co kilka dni i zawsze rozcieńczaj 1:10. Do mieszkania się nie nadaje.

Do jakich roślin nawóz z bananów

Rośliny, którym pomaga najbardziej

• Warzywa owocujące: pomidory, papryka, ogórki, cukinia, dynia.
• Owoce: truskawki, porzeczki, maliny.
• Kwiaty ogrodowe i balkonowe: róże, pelargonie, surfinie, begonie.
• Kwitnące rośliny domowe: skrzydłokwiat, anturium, hibiskus, fiołki afrykańskie, storczyki (tylko wyciąg rozcieńczony 1:3, bo w korze łatwo o zasolenie).

Rośliny, przy których lepiej uważać

• Rośliny liściaste (monstera, fikus, zielistka, paprocie): wyciąg im nie zaszkodzi, ale nie da azotu, którego potrzebują najbardziej.
• Kaktusy i sukulenty: dodatkowe podlewanie wyciągiem sprzyja gniciu korzeni. Jeśli już, to szczypta proszku raz na sezon.
• Zamiokulkas: rośnie wolno i źle znosi mokrą ziemię. Wyciągiem podlej go zamiast zwykłej wody najwyżej raz na 4 do 6 tygodni, gdy podłoże przeschnie.
• Rośliny mięsożerne: nie nawozi się ich wcale, także domowymi sposobami.
• Hortensje: potas wspiera kwitnienie, ale skórka banana nie zakwasza ziemi i nie zmieni koloru kwiatów na niebieski.

Domowe sposoby na kwiaty mają swoje granice. Sprawdź też, czy kwiaty można podlewać wodą gazowaną i jak wykorzystać fusy z kawy, które w przeciwieństwie do skórek wnoszą do ziemi trochę azotu.

Najczęstsze błędy i mity

1. Skórki położone na ziemi w doniczce. Po dwóch, trzech dniach pleśnieją i przyciągają muszki owocówki. Zakopuj je albo używaj wyciągu lub proszku.
2. Wyciąg moczony tydzień. Fermentuje, śmierdzi, a w mokrym podłożu namnażają się grzyby. Wystarczą 2 doby.
3. Podlewanie wyciągiem co kilka dni. Nadmiar potasu utrudnia roślinie pobieranie magnezu i wapnia. Trzymaj się rytmu co 2 do 3 tygodnie.
4. Skórki jako jedyny nawóz. Bez azotu liście bledną, a roślina przestaje przyrastać. Łącz je z kompostem lub nawozem wieloskładnikowym.
5. Nawożenie zimą. Rośliny w spoczynku nie wykorzystają składników, które gromadzą się w podłożu jako sole.
6. Mit: banan zwalcza mszyce. Opryskiwanie liści wyciągiem nie zabija mszyc, a słodki płyn może zwabić mrówki. Na mszyce lepiej działa roztwór szarego mydła (około 20 g na litr wody).

Jeśli roślina marnieje, zanim sięgniesz po nawóz, sprawdź podlewanie i światło. Przelanej roślinie z gnijącymi korzeniami żaden nawóz nie pomoże, a nadmiar soli w mokrym podłożu tylko przyspieszy gnicie.

Najczęściej zadawane pytania

Kliknij pytanie, aby rozwinąć odpowiedź.